Poznaj historię

Z przeszłością ul. Nadrzecznej i ul. Garncarskiej do przyszłości 

historiaWchodzimy w nowoczesność pamiętając o przeszłości i tradycji. Rewitalizujemy miejsce, którego nie wybraliśmy przypadkowo, nie przekreślając kart jego historii, na których rysują się pracownie, prywatne warsztaty i ośrodek przemysłowy Częstochowy.

Niedawno w naszych uczelnianych progach gościliśmy dr Zbigniewa Grządzielskiego*, który jako historyk silnie związany z regionem i miastem Częstochowa, w rozmowie jaką przeprowadziliśmy przybliżył nam historię miejsca, w którym się obecnie znajdujemy. Otóż….

czy wiecie, że…

  • Wyższa Szkoła Lingwistyczna mieści się w budynku, gdzie od ponad stulecia mieściły się szkoły. Była to najstarsza szkoła zawodowa Żydowska pod nazwą Szkoła Rzemiosł dla Żydów – Gminy Żydowskiej istniała od 1897 r. i cieszyła się dobrą renomą. Kształciła ślusarzy, mechaników, stolarzy i elektryków.1
  • Ulica Nadrzeczna i ul. Garncarska od zawsze „chłonęły” wiedzę. To był taki szkolny zakątek, w którym w 1922 r. została założona Prywatna Szkoła Dokształcająca dla Terminatorów Stowarzyszenia Rzemieślniczego Żydowskiego. Placówka liczyła 6 oddziałów i w 3 salach uczyło się 210 chłopców.
  • Prawdopodobnie chwile spędzone w murach tej szkoły należały do jednych z piękniejszych i beztroskich dla młodzieży żydowskiej zanim w 1939 roku władze niemieckie zamknęły wszystkie średnie szkoły polskie.
  • Gmina żydowska bezskutecznie zabiegała o uruchomienie szkół już od początku okupacji. I tak 3 publiczne szkoły powszechne, 6 prywatnych powszechnych, 2 gimnazja, 3 szkoły zawodowe i kursy handlowe już nie otwarły swych podwoi, a nauczyciele tych szkół zginęli w niemieckich obozach zagłady.2
  • Z pogromu ocalał i powrócił do Częstochowy nauczyciel Prywatnej Szkoły Dokształcającej dla Terminatorów Stowarzyszenia rzemieślniczego Żydowskiego przy ul. Garncarskiej 6/8 Icek Messner, który pod koniec 1946 r. złożył podanie do Zarządu Grodzkiego ZNP w Częstochowie o przyjęcie w poczet członków. Ponieważ nie pracował w żadnej szkole, nie został przyjęty. W księdze protokołów ZNP Oddziału Grodzkiego pod datą 31.01.1947 r. widnieje zapis "zostanie przyjęty do ZNP z chwilą rozpoczęcia pracy". Dalsze jego losy nie są znane.3
  • Odnajdując ślady przeszłości WSL wchodzi w przyszłość, wpisując się dynamicznie w mapę edukacyjną Częstochowy. Ta historyczna część naszego miasta ma szansę odzyskać na nowo swój klimat i aurę, a gwar studentów z pewnością ożywi to miejsce.

*Dr Zbigniew Grządzielski, ur. w Kamieńsku. Jest autorem wielu rozpraw naukowych i not biograficznych nauczycieli - uczestników ruchu oporu oraz 19 biogramów zasłużonych ludzi oświatySłowniku biograficznym ziemi częstochowskiej.

1Mizgalski Jerzy (red) Żydzi Częstochowianie: współistnienie, Holocaust, pamięć., Częstochowa; Warszawa 2004, s. 174.

2Ibidem s. 181.

3Ibidem s. 184.